Badanie ROMA to ważne narzędzie pomagające ocenić ryzyko raka jajnika i odróżnić zmiany łagodne od potencjalnie złośliwych. Na czym dokładnie polega, kiedy warto je wykonać i ile kosztuje? Sprawdź, jak interpretować wyniki oraz dlaczego test ten może być kluczowy dla dalszej diagnostyki i szybkiego wdrożenia leczenia.
Badanie ROMA (ang. Risk of Ovarian Malignancy Algorithm) to algorytm oceny ryzyka raka jajnika. Za jego pomocą ocenia się ryzyko złośliwości wykrytej zmiany jajnika. W dużym skrócie wskazuje to na prawdopodobieństwo rozwoju zmiany w kierunku nowotworu, np. raka jajnika. Test ROMA wykonywany w centrach diagnostycznych opiera się na pomiarze dwóch markerów nowotworowych CA 125 i HE4 (ang. Human Epididymis Protein 4). Otrzymane wyniki podstawia się do algorytmu diagnostycznego. Algorytm ten uwzględnia m.in. status menopauzalny i wiek pacjentki. Pozwala to na określenie wskaźnika ROMA.
Efektem tego badania jest wskaźnik ROMA, który określa ryzyko zachorowania na nowotwór jajnika. Podwyższony wynik tego badania może wskazywać na takie choroby jak:
Jednocześnie wynik nie daje stuprocentowej gwarancji występowania lub braku występowania choroby, a niepokojący poziom wskaźnika ROMA wymaga pogłębionej diagnostyki.
Poniżej zebrano podstawową interpretację wyniku testu ROMA w zależności od tego, czy badana kobieta jest jeszcze przed menopauzą, czy już po niej. Pamiętaj jednak, że szczegółowe informacje na ten temat poda Ci lekarz i samodzielna ocena wskaźnika bez odpowiedniego doświadczenia nie jest wskazana.
Kobiety po menopauzie:
Kobiety przed menopauzą:
WAŻNE: Badanie ROMA nie jest testem diagnostycznym raka, tylko narzędziem oceny ryzyka. Ostateczne rozpoznanie zawsze wymaga badań obrazowych i/lub histopatologii.
Zazwyczaj badanie ROMA wykonuje się w diagnostyce raka jajnika w celu oceny ryzyka nowotworu złośliwego. Przeprowadzone odpowiednio wcześnie pozwala na szybsze wykrycie jakichkolwiek zmian nowotworowych oraz precyzyjne odróżnienie ich od łagodnych torbieli jajnika. Podstawowym wskazaniem medycznym do wykonania testu ROMA jest zauważenie u kobiet podejrzanych zmian w obrębie jajników. Po teście lekarz podejmuje decyzję, czy konieczne są kolejne badania w ramach pogłębionej diagnostyki.
Wykonanie testu ROMA zalecane jest zwłaszcza w przypadku kobiet z:
Ponadto w ramach profilaktyki wykonywanie tego typu badania rekomendowane jest u kobiet, u których w najbliższej rodzinie odnotowywano nowotwory piersi lub jajnika. Może to wskazywać na zwiększone ryzyko ich rozwoju u pacjentki.
Cena badania ROMA różni się w zależności od lokalizacji i wybranej placówki diagnostycznej, jednak zazwyczaj oscyluje od 140 zł do 190 zł. Zależy to od laboratorium i wielkości miasta, przy czym w największych ośrodkach w Polsce wykonanie tego badania może być nieco droższe.
Test ROMA nie podlega refundacji NFZ niezależnie od wskazania medycznego i wieku pacjentki. Oznacza to, że kobieta musi pokryć całkowity koszt jego wykonania w laboratorium. Jednocześnie warto pamiętać o tym, że refundacji podlega badanie samego markera CA 125, jednak nie jest to wystarczające do określenia wskaźnika ROMA.
Zaleca się, aby krew do badań pobierana była rano między godziną 7:00 a 9:00 po nocnym wypoczynku. Ponadto warto, aby kobieta była na czczo, co oznacza powstrzymanie się od przyjmowania pokarmów przez około 10-12 godzin przed pobraniem krwi. Do tego badanie ROMA nie powinno być wykonywane:
Leczenie nowotworów ginekologicznych oraz innych poważnych chorób to nie tylko ogromne wyzwanie dla organizmu, ale też dla portfela chorej osoby. Wielokrotnie przewyższa to możliwości finansowe rodziny. W takiej sytuacji warto rozważyć skorzystanie z pomocy fundacji oraz założenie zbiórki online na leczenie. Ze swoim cierpieniem i trudnościami nie musisz być sama. Jeżeli zmagasz się z rakiem jajnika, to nie zwlekaj i poszukaj wsparcia hojnych darczyńców. Wystarczy skontaktować się z opiekunem na portalu SzczytnyCel, który pomoże Ci w otwarciu zbiórki i jej promocji. Pozyskane środki możesz przeznaczyć na test ROMA, inne badania diagnostyczne czy koszty leczenia.
[1] Test ROMA (Ca 125 + HE4 + ocena ryzyka), https://laboratorium.luxmedlublin.pl/pl/p/Test-ROMA-Ca-125-HE4-ocena-ryzyka/226 (dostęp 15.04.2026)
[2] ROMA, https://vitalabo.com.pl/produkt/roma/ (dostęp 15.04.2026)
Zbieraj na swój szczytny cel już dziś!